Spis treści
1. Zrównoważone, zielone techniki w architekturze
Teoria:
Zrównoważone zielone techniki w architekturze są kluczowe dla ochrony środowiska, poprawy jakości życia, efektywności energetycznej oraz zrównoważonego rozwoju gospodarczego. Współczesna architektura musi uwzględniać te aspekty, aby sprostać wyzwaniom XXI wieku i tworzyć budynki przyjazne zarówno dla ludzi, jak i dla planety. Zrównoważone zielone techniki odgrywają niezwykle istotną rolę we współczesnej architekturze z kilku kluczowych powodów, które postaramy się omówić w tym artykule.
1.1 Ochrona środowiska
Architektura wykorzystująca techniki zrównoważone pomaga minimalizować negatywny wpływ na środowisko. Obejmuje to redukcję emisji dwutlenku węgla, ograniczenie zużycia zasobów naturalnych i zmniejszenie ilości odpadów. Zrównoważone budownictwo promuje stosowanie przyjaznych środowisku materiałów oraz odnawialnych źródeł energii, co przyczynia się do ochrony naszej planety dla przyszłych pokoleń.
1.2 Efektywność energetyczna
Nowoczesne budynki zaprojektowane zgodnie z zasadami zrównoważonej architektury charakteryzują się wysoką efektywnością energetyczną. Zmniejsza to zużycie energii, co prowadzi do niższych kosztów eksploatacyjnych oraz mniejszego obciążenia dla środowiska. Wykorzystanie nowoczesnych technologii, takich jak panele słoneczne, systemy odzyskiwania ciepła oraz inteligentne systemy zarządzania energią, pozwala na znaczące oszczędności energii.
1.3 Komfort i zdrowie użytkowników
Zrównoważone techniki w architekturze uwzględniają również aspekty zdrowia i komfortu użytkowników budynków. Odpowiednie naturalne oświetlenie, dobra wentylacja oraz użycie nietoksycznych materiałów budowlanych pozytywnie wpływają na samopoczucie i zdrowie mieszkańców. Takie podejście zwiększa komfort życia i pracy w budynkach, co jest szczególnie istotne w kontekście rosnącej świadomości zdrowotnej.
1.4 Zrównoważony rozwój ekonomiczny
Inwestycje w zrównoważone budownictwo mogą przynieść długoterminowe korzyści ekonomiczne. Pomimo wyższych kosztów początkowych, budynki zrównoważone mają niższe koszty eksploatacyjne dzięki efektywności energetycznej oraz dłuższej żywotności materiałów. Ponadto rosnące zainteresowanie ekologicznymi rozwiązaniami przyczynia się do wzrostu wartości nieruchomości oraz atrakcyjności inwestycyjnej.
1.5 Odpowiedzialność społeczna
Wdrażanie zrównoważonych technik w architekturze jest przejawem odpowiedzialności społecznej. Architekci i deweloperzy, którzy stosują ekologiczne rozwiązania, przyczyniają się do budowania lepszej jakości życia w społecznościach, w których działają. Promowanie zrównoważonego budownictwa jest zgodne z globalnymi trendami i celami zrównoważonego rozwoju, co zwiększa prestiż i wiarygodność firm w oczach klientów i partnerów biznesowych.
PRAKTYCZNE PRZYKŁADY:
1.6 Wpływ kultury barokowej na architekturę polską – Łącki Stary Spichlerz. Łączenie tradycji z nowoczesnością
Stary Spichlerz w Łące powstał w drugiej połowie XVIII wieku, między 1781 a 1818 rokiem. Wybudowany w barokowym stylu był jednym z wielu budynków łąckiego folwarku. Na teren mieszczącego się obecnie w spichlerzu Centrum Kultury i Sztuki wjeżdża się przez zabytkową bramę. Po prawej stronie mijamy rządcówkę, kierując się ku okazałemu budynkowi, jakim jest odnowiony spichlerz. Te dwa budynki i brama to wszystko co pozostało po dawnym gospodarczym podwórzu, które stanowiło techniczne zaplecze dworu. Kiedyś dostępu do niego strzegł mur, a wokół stały stajnie i stodoły. Na dawnych planach widnieje w tym miejscu dziesięć budynków i budyneczków, drewnianych i murowanych. Ostatnim ordynatem łańcuckim i zarazem panem łąckich dóbr był Alfred Potocki (1886 – 1958). Należący do niego folwark został upaństwowiony w 1944 roku na mocy dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z 6 września.
Grunty przekazano chłopom (mieli je spłacać). W zabudowaniach gospodarczych dawnego folwarku przez pewien czas działalność prowadziła Spółdzielnia Produkcyjna „Zwycięstwo” w Łące. Dawne stajnie (obory)na początku lat 50. XX wieku przejęły i przekształciły w chlewnię Zakłady Mięsne w Rzeszowie, a w rządcówce przez pewien okres mieściła się szkoła rolnicza. Spichlerz, już od 22 sierpnia 1968 roku wpisany był do rejestru zabytków. 1974 roku budynki stały się własnością Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej „Postęp” w Jasionce. Na początku lat 90. XX wieku obiekty dawnej części gospodarczej folwarku w większości przejęła gmina Trzebownisko.
W 2015 roku rzeszowska pracownia architektoniczna Draft opracowała projekt przebudowy i rozbudowy budynku spichlerza z przeznaczeniem na instytucję kultury. Architekci – mgr inż. arch. Agata Jasińska – Malec i mgr inż. arch. Tomasz Malec – nie tylko przedstawili nowe rozwiązania w istniejącej bryle budynku, ale zaproponowali również dobudowanie skrzydła od strony północnej, w którym mieściłaby się m. in. klatka schodowa i winda. 3 września 2015 roku rzeszowska delegatura Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków z siedziba w Przemyślu wydała zgodę na przebudowę i rozbudowę spichlerza według opisanego projektu. Prace budowlane pod nadzorem konserwatora zabytków ruszyły w czerwcu 2019 roku i trwały do końca 2020 roku.
W zabytkowej części budynku zachowano wiele oryginalnych elementów spichlerza – schody, drewniane wrota, które niegdyś były drzwiami głównymi do budynku, a także ceglane mury i sklepienia w piwnicach. Nad wejściem do spichlerza, które znajduje się od strony północnej, umieszczono mural przedstawiający wszechstronnego artystę Józefa Rysia z Łąki, żyjącego w latach 1898 – 1971. Pochodził on z chłopskiej rodziny i od dziecka przejawiał zdolności plastyczne i muzyczne. Rodzinną wieś uwiecznił na setkach rysunków i w dziesiątkach opowiadań. W okresie międzywojennym prowadził znakomitą kapelę, która grała nie tylko ludowe utwory, ale również szlagiery polskiej muzyki rozrywkowej oraz standardy jazzowe.
Dziś Centrum Kultury i Sztuki w Łące upamiętnia m. in. twórczość tego wyjątkowego artysty, będącego częścią miejscowej tradycji i historii. Centrum służy bowiem upowszechnianiu i promocji kultury, tradycji oraz historii. Stale też poszerza swoją ofertę, zapraszając dzieci, młodzież i dorosłych na zajęcia z rzeźby, ceramiki, malarstwa, rękodzieła artystycznego, zajęć muzyczno – wokalnych czy fotografii analogowej. Jest tu Biblioteka Sztuki i studio nagrań, ciekawe zbiory książek i czasopism z różnych dziedzin sztuki. W Sali Widowiskowej można organizować wystawy, koncerty i projekcje filmów. Poczucie piękna i estetyki jest tu rozwijane na wiele sposobów.
Stary Spichlerz kiedyś
Stary Spichlerz dzisiaj